Uluslararası Af Örgütü’nün Avusturya ayağının rekor geliri tartışma yarattı

Avusturya’da ekonomi hâlâ durgunken ve birçok aile geçim sıkıntısı yaşarken, Amnesty International Avusturya [Uluslararası Af Örgütü] 2024 yılında tarihinin en yüksek mali sonucunu açıkladı. Kurum, yılı 323.056 Euro fazla ile kapattı. Toplam gelirler ise 8,1 milyon Euro’ya ulaştı.

Bu mali yükseliş, örgütün son dönemde daha sert ve tartışmalı bir siyasi dil kullanmasıyla aynı zamana denk geldi. Bu durum, “Gelir artışı ile siyasi yön değişikliği arasında bir bağ var mı?” sorusunu gündeme getirdi.

Yönetim değişti, siyasi ton sertleşti

Amnesty International Avusturya’da 2023’te yönetim değişti. Uzun yıllar genel direktörlük yapan Aurélie Tournan’ın yerine Shoura Hashemi geçti. Bu değişimden sonra örgütün kampanyalarında belirgin bir siyasi sertleşme görüldü.

Özellikle İsrail’in Gazze’de soykırım yaptığı yönündeki rapor ve kampanyalar büyük tepki çekti. Amnesty, Aralık ayında yayımladığı raporda bu suçlamayı açıkça dile getirdi. Ardından “Gazze’de soykırımı durdurun” başlığıyla mitingler, ücretli eğitimler ve etkinlikler düzenlendi.

İsrail ile Dayanışma Derneği, Amnesty’nin bu süreçte açık biçimde İsrail karşıtı bir kampanya yürüttüğünü savunuyor. Derneğin yöneticilerinden Wolfgang Sobotka, bu tutumun kamuoyunu kutuplaştırdığını söylüyor.

Üye sayısı azalıyor, bağış geliri artıyor

Dikkat çeken bir diğer nokta, üyelik aidatlarının düşmesi. Son beş yılda üye katkıları yüzde 17 azaldı ve 2024’te yalnızca 26.515 Euro oldu.

Buna karşın bağış gelirleri arttı.

• Toplam bağışlar: 7,6 milyon Euro
• Artış oranı: yüzde 8

Ancak bağışçı sayısı azaldı. Amnesty’ye göre bağışçıların yüzde 91’i ayda 20 Euro veya daha az bağış yapıyor. Büyük bağışçıların kim olduğu ve bağışların tam olarak nereden geldiği ise açıklanmıyor.

“Varlık gelirleri” ve “diğer gelirler” belirsiz

Mali raporda yer alan bazı kalemler de soru işareti yarattı.

• Varlık yönetiminden gelirler yüzde 54 artarak 299 Euro oldu.
  Amnesty bu paranın, eldeki birikimlerin faiz gelirlerinden geldiğini söylüyor. Ancak mevcut faiz oranları dikkate alındığında, bu gelirin oldukça yüksek bir ana sermaye gerektirdiği belirtiliyor.
• Diğer gelirler kalemi ise yüzde 72 artarak 387 Euro’ya çıktı.
  Bu gelirlerin hangi kaynaklardan geldiği net olarak açıklanmıyor.

Şeffaflık tartışması büyüyor

İsrail ile Dayanışma Derneği, vergi avantajına sahip STK’lar için partilere benzer bir finansman şeffaflığı talep ediyor. Dernek, Amnesty gibi örgütlerin artık güçlü bir siyasi aktör haline geldiğini savunuyor.

Dernek sözcüsü Daniel Kapp’a göre:

• Amnesty bir insan hakları örgütü olmanın ötesine geçti
• Kamuoyunu etkiliyor, siyasi tartışmaları yönlendiriyor
• Buna rağmen bağış kaynakları yeterince denetlenmiyor

Bu nedenle, partilerde olduğu gibi büyük bağışların açıklanması isteniyor. Amaç, yabancı devletler veya çıkar gruplarının STK’lar üzerinden siyasi etki kurup kurmadığının anlaşılması.

Amnesty: “Bu anayasal olarak sorunlu”

Amnesty International Avusturya ise bu talepleri reddediyor. Kuruma göre:

• Bağışçılar her yıl bağımsız denetçiler tarafından kontrol ediliyor
• Bağışların açıklanması, bağışçıların gizlilik hakkını ihlal eder
• Böyle bir düzenleme Avrupa’da bile örneği olmayan bir uygulama olur

Amnesty ayrıca, siyasi kararları doğrudan sadece partilerin verdiğini, kendilerinin ise yalnızca ifade özgürlüğü kullandığını savunuyor.

Tartışma sürecek gibi görünüyor

İsrail ile Dayanışma Derneği’nden Thomas Stern’e göre ise sorun daha derin:
“İsrail bu çatışmada dünyanın günah keçisi haline getirildi.”

Amnesty’nin artan gelirleri, sertleşen siyasi dili ve açıklanmayan bağış kaynakları, önümüzdeki dönemde de kamuoyunda tartışılmaya devam edecek gibi görünüyor.|©DerVirgül