200 bin kişi Münih’te İran rejimine karşı yürüdü
Reza Pahlavi da dahil olmak üzere yüz binlerce kişi, Münih’te İran rejimine karşı düzenlenen büyük gösteriye katıldı. Münchner Sicherheitskonferenz marjında gerçekleşen eylemde Pahlavi, ABD Başkanı Donald Trump’a İran halkına “yardım etmesi” çağrısında bulundu.
Polisin AFP’ye verdiği bilgiye göre cumartesi günü düzenlenen gösteriye yaklaşık 200 bin kişi katıldı. Böylece katılımın beklentilerin çok üzerine çıktığı belirtildi. Gösteri, 1979’da devrilen İran Şahı’nın oğlu ve sürgündeki muhalif isim Reza Pahlavi’nin de katıldığı güvenlik konferansı sırasında yapıldı.
Eylem, “The Munich Circle” adlı dernek tarafından organize edildi. Çok sayıda gösterici İran bayrakları taşırken, Pahlavi’nin fotoğrafları da sıkça görüldü. Pek çok protestocu polislere çiçek verdi. Kürsüde konuşan isimler, İran’da barışçıl ve demokratik bir yeniden başlangıç çağrısı yaptı. Tahran’daki yönetimin sorumlularının halka karşı işlenen suçlardan yargılanması ve cezalandırılması gerektiği vurgulandı.
Aynı gün Toronto ve Los Angeles’ta da büyük gösteriler planlandı. Ayrıca dünya genelinde İran yönetimine karşı eylem çağrıları yapıldı. İran’da yılbaşı döneminde düzenlenen kitlesel protestolar güvenlik güçleri tarafından şiddetle bastırılmıştı.
“İran yardım bekliyor”
Pahlavi, konferans kapsamında yaptığı açıklamada, “İslam Cumhuriyeti’ni sona erdirmenin zamanı geldi. Bu talep, yurttaşlarımın kanı üzerinden yankılanıyor” dedi. İran’daki protestocuların rejimin reforme edilmesini değil, sona erdirilmesini istediklerini savundu.
New York’ta yaşayan sürgündeki muhalif, İran halkının dışarıdan gelecek yardımı sabırsızlıkla beklediğini belirtti. ABD Başkanı Trump’a seslenen Pahlavi, İranlıların “yardım yolda” sözlerini duyduğunu ifade ederek, “Size güveniyorlar. Onlara yardım edin” dedi. Pahlavi, 1979’daki devrimden bu yana İran’a hiç dönmedi.
İran’da yılbaşı dönemindeki protestoların şiddetle bastırılması sonucu binlerce kişinin hayatını kaybettiği bildirildi. Pahlavi, hem İran içinde hem de yurt dışında yaşayan İranlılara Tahran yönetimine karşı protestoları sürdürme çağrısı yaptı.
ABD’den askeri baskı
Trump, İran üzerindeki baskıyı artırmak amacıyla Körfez bölgesine uçak gemileri gönderdi. ABD Başkanı, cuma günü yaptığı açıklamada İran’da bir iktidar değişiminin “olabilecek en iyi şey” olabileceğini söyledi. 1979’daki İslam Devrimi’nden bu yana geçen on yıllara atıfla “47 yıldır konuşuyorlar” diyen Trump, bu süreçte birçok insanın hayatını kaybettiğini belirtti.
Trump, ocak ayı sonunda uçak gemisi “USS Abraham Lincoln”ü Körfez bölgesine sevk etmişti. Cuma günü ise ikinci bir uçak gemisinin de Orta Doğu’ya gönderileceğini doğruladı. “USS Gerald R. Ford”un kısa süre içinde bölgeye konuşlandırılacağını söyledi. Trump, İran ile yürütülen nükleer müzakerelerde anlaşma sağlanamazsa bu askeri varlığa ihtiyaç duyulacağını ifade etti.
Nükleer müzakereler ve muhalefet içi tartışmalar
Washington ile Tahran, geçen hafta İran’ın nükleer programı konusunda dolaylı görüşmelere başlamıştı. İsrail, müzakerelere İran’ın füze programının da dahil edilmesini talep ediyor. Trump, İran’ın yeni bir nükleer anlaşmayı kabul etmemesi halinde “çok travmatik” sonuçlar doğabileceği uyarısında bulundu.
Pahlavi ise Münih’te yaptığı açıklamada müzakerelerden umutlu olmadığını söyledi. İran rejiminin “zaman kazanmaya oynadığını” savundu.
İran’daki protestolarda bazı göstericiler monarşiye dönüş çağrısı yapmıştı. Pahlavi ise “tek hedefinin” İran halkının kendi hükümetini özgürce seçebileceği günü görmek olduğunu belirtti. “Bir unvan peşinde değilim, başıma taç takmak istemiyorum” diyen Pahlavi, destek talebinin şahsı için değil İran halkı için olduğunu ifade etti.
İran muhalefeti ise kendi içinde bölünmüş durumda. Pahlavi, İsrail’e verdiği destek ve babasının otokratik yönetiminden açık şekilde uzaklaşmaması nedeniyle eleştiriliyor. Münih’te “Monarşi propagandası yapmak için burada değilim” diyen Pahlavi, hangi sistemin kurulacağına İran halkının karar vermesi gerektiğini söyledi.| ©DerVirgül