Entegrasyon kursunda bir gün | “Çocuklar Almancayı kimden öğrenecek?”

NEOS Meclis Grup Başkanı Yannick Shetty, mülteciler için düzenlenen bir entegrasyon kursunu ziyaret ederek sahadaki durumu yerinde görmek istedi. Kurs sırasında mültecilerin beklentileri, karşılaşılan sorunlar ve entegrasyon politikalarına ilişkin tartışmalar gündeme geldi.

Salı sabahı kurs eğitmeni Bernhard Blank, sandalyelerde oturan katılımcılara basit bir soru yöneltti:
“Özel bir mesleki eğitiminiz yoksa Avusturya’da hangi işleri yapabilirsiniz?”

Soruyu tercüman Abd El Salam Arapçaya çevirdi. Katılımcıların çoğu kısa süre önce Avusturya’ya gelmiş Suriyeli sığınmacılardan oluşuyor. Sığınma hakkı aldıktan sonra katılmaları gereken ilk programlardan biri de Österreichischer Integrationsfonds [ÖIF – Avusturya Entegrasyon Fonu] tarafından verilen değerler ve yönlendirme kursları.

Katılımcılar depo, süpermarket ve restoran gibi iş alanlarını sıraladı. Genç bir katılımcı “Amazon” cevabını verdi. Eğitmen Blank ise temizlik işlerinin Avusturya’da en yaygın başlangıç işlerinden biri olduğunu söyledi. Depolarda az Almanca ile çalışılabildiğini, restoranlarda ise çoğunlukla mutfak yardımcılığıyla başlanabildiğini anlattı. Süpermarketlerde raf düzenleme işleri ve tarım sektörü de diğer seçenekler arasında yer alıyor.

120 bin mülteci kurslara katıldı

Bugüne kadar yaklaşık 120 bin mülteci bu kurslara katıldı. Ancak bu ders diğerlerinden farklıydı. Çünkü NEOS Meclis Grup Başkanı Yannick Shetty da katılımcılar arasındaydı.

ÖIF yetkilileri grubun “temsil edici” olduğunu belirtti. Katılımcıların tamamı Arapça konuşuyor ve tercüman olmadan iletişim kurmak zor.

Shetty kursiyerlere entegrasyon sonrası hayallerini sordu.
Samer yeniden muhasebeci olmak istediğini söyledi. Üç yıldır Avusturya’da yaşayan Fatima ise tekrar öğretmenlik yapmak istiyor. Halep’te tarih okuyan Nalwa ise sağlıklı beslenme alanında çalışmayı hayal ediyor. Alternatif olarak anaokulu pedagogu olmak istediğini belirtti.

“Önce işe başlamak önemli”

Eğitmen Blank, hayal edilen mesleklere ulaşmanın zaman alabileceğini söyledi. Ona göre ilk adım bir işe girerek çalışma hayatına katılmak.

ÖIF yöneticileri de benzer görüşte. Kuruma göre mültecilerin Almanca bilgisi yeterli olmasa bile mümkün olan en kısa sürede çalışmaya başlaması entegrasyonu hızlandırabilir.

ÖIF Başkan Yardımcısı Roland Goiser, birçok mültecinin düşük eğitim seviyesine sahip olduğunu ve Almanca öğrenmekte zorlandığını söyledi. Bazı kişilerin yıllarca eğitim sistemi olmayan mülteci kamplarında yaşadığını belirten Goiser, kursiyerlerin yaklaşık dörtte birinin kendi ana dilinde bile okuma yazma bilmediğini ifade etti.

Kurslarda günlük yaşam anlatılıyor

Değerler kurslarında iş piyasası ve iş başvurularının yanı sıra günlük yaşamla ilgili konular da ele alınıyor. Derslerde Avusturya’daki gelenekler, birlikte yaşama kuralları, aile içi şiddet ve acil durumlarda polisin nasıl aranacağı gibi bilgiler veriliyor.

Yapılan anketlere göre katılımcıların yüzde 94’ü kurslarda önemli bilgiler öğrendiğini belirtiyor.

Avusturya’daki koalisyon hükümeti entegrasyon programlarını genişletmeyi planlıyor. Ayrıca entegrasyon önlemlerine katılmayanlara daha sert yaptırımlar getirilmesi de tartışılıyor.

Kadınların entegrasyonu daha zor

ÖIF yetkililerine göre en büyük sorunlardan biri kadınların iş hayatına katılımı. Özellikle Suriye ve Afganistan’dan gelen kadınların yalnızca yaklaşık dörtte biri çalışıyor.

Kurslardan sorumlu Sonja Ziganek’e göre birçok kadın çocuk bakımı nedeniyle uzun süre entegrasyon programlarının dışında kalıyor. Bazı kadınların arka arkaya çocuk sahibi olması nedeniyle entegrasyon sürecinden üç ila dokuz yıl uzak kaldığı belirtiliyor.

Bu durum çocukların dil gelişimini de etkiliyor. Goiser, “Evde sadece Arapça konuşuluyor. Bu durumda çocuklar Almancayı kimden öğrenecek?” diye soruyor.

Viyana’daki bazı ilçelerde ilkokul birinci sınıf öğrencilerinin yaklaşık yarısının Almanca yetersizliği nedeniyle “olağanüstü öğrenci” statüsünde olduğu belirtiliyor.

“Genç anneler de kurslara katılmalı”

Shetty, çocuk bakımı olsa bile kısa süreli kurslara katılımın mümkün olduğunu söyledi. Ona göre özellikle genç annelerin entegrasyon programlarına dahil edilmesi gerekiyor.

NEOS’lu siyasetçi ayrıca sosyal yardım sisteminde planlanan reformların hızlandırılması çağrısında bulundu. Shetty, entegrasyon ve sosyal yardım reformu konusunda hükümet üzerindeki baskının arttığını ifade etti.| ©DerVirgül