Türkiye’de 18 Ay Kaldı, Süresiz Oturum Hakkını Kaybetti

Yaklaşık 30 yıldır Viyana’da yaşayan A.Y., geçen yıl yaklaşık 18 ay boyunca kesintisiz Türkiye’de kalmasının ardından Avusturya’daki “Daueraufenthalt – EU” (AB Daimi İkamet / Süresiz Oturum) statüsünü kaybettiğini söyledi. 

Der Virgül’e konuşan A.Y., süresiz oturum hakkına sahip olduğunu, ancak Türkiye’de 18 ay kaldıktan sonra Macaristan üzerinden yeniden Avusturya’ya giriş yaptığını anlattı. 

Viyana’da yeniden işe başladığını belirten A.Y., resmi işlemler sırasında Göç ve Vatandaşlık Dairesi MA 35 tarafından görüşmeye çağrıldığını ifade etti. Burada kendisine, yasal olarak izin verilen süreden daha uzun süre Avusturya ve Avrupa Birliği sınırları dışında kaldığının tespit edildiği bildirildi. 

A.Y., bu nedenle “Daueraufenthalt – EU” statüsünün geçerliliğini yitirdiğini ve yerine kendisine bir yıllık “Kırmızı-Beyaz-Kırmızı Kart” (Rot-Weiß-Rot – Karte) kapsamında oturum izni verildiğini söyledi. 

Yasalar ne diyor? 

Avusturya’da “Daueraufenthalt – EU” statüsü, süresiz oturum hakkı sağlar. Ancak bu hakkı gösteren fiziksel oturum kartı her beş yılda bir yenilenir. Kartın yenilenmesi ile oturum hakkının süresiz olması farklı hukuki durumlardır. 

Avusturya Yerleşim ve Oturum Yasası’nın (Niederlassungs- und Aufenthaltsgesetz – NAG, § 20 Abs. 4) hükümlerine göre, Daueraufenthalt – EU statüsüne sahip kişilerin Avrupa Ekonomik Alanı (AEA) dışındaki bir ülkede kesintisiz en fazla 12 ay kalmasına izin verilir. 

Bu sürenin aşılması halinde, Daueraufenthalt – EU statüsü kanunen sona erer. Başka bir ifadeyle, Avrupa Ekonomik Alanı dışında aralıksız 12 aydan fazla kalan kişiler süresiz oturum haklarını kaybedebilir. 

Bu durumda bazı kişiler Avusturya’ya girişte sorun yaşayabilir. Hak kaybı yaşayanların, bulundukları ülkedeki Avusturya dış temsilciliklerine başvurarak yeniden uygun bir oturum izni için başvuru yapmaları gerekebilir. 

Not: Süresiz oturum hakkının kaybedilip kaybedilmediği ve sonrasında uygulanacak işlemler, kişinin somut durumuna göre değerlendirilir. Bu nedenle benzer durumda olanların MA 35’e veya bir göç hukuku uzmanına başvurarak hukuki durumlarını netleştirmeleri önem taşır. 

5 Yıllık Oturum Kartı ile 1 Yıllık Oturum Kartı Arasındaki Farklar 

Özellikle Daueraufenthalt – EU statüsünü kaybedip yeniden belirli süreli oturuma geçen kişiler, durumlarına göre Entegrasyon Sözleşmesi (Integrationsvereinbarung) kapsamındaki yükümlülüklere yeniden tabi olabilirler. Bu kapsamda Almanca bilgilerini belgelemeleri ve ilgili entegrasyon modüllerini tamamlamaları istenebilir. Örneğin: 

• Almanca dil sertifikası (genellikle en az A2 düzeyi) ibraz edilmesi gerekebilir.  

• Entegrasyon Sözleşmesi (Modül 1) şartlarının yerine getirilmesi istenebilir.  

• İleride yeniden Daueraufenthalt – EU statüsüne geçebilmek için ise Modül 2 (B1 düzeyi Almanca ve entegrasyon sınavı) şartının yerine getirilmesi gerekir.  

1 Yıllık Oturumun Başlıca Dezavantajları 

• Süresiz oturum hakkı sona erer.  

• Oturum süresi dolmadan uzatma başvurusu yapılması gerekir.  

• MA 35, gelir, sağlık sigortası ve diğer oturum şartlarını yeniden değerlendirir.  

• Almanca dil bilgisi ve entegrasyon sertifikaları istenebilir.  

• Yeniden Daueraufenthalt – EU alabilmek için gerekli yasal şartların ve entegrasyon yükümlülüklerinin tekrar yerine getirilmesi gerekir.  

• Daha fazla bürokratik işlem ve başvuru masrafı ortaya çıkar.| ©DerVirgül