“Tarihi kuraklık felaketi” | Avusturya tarımında 1 milyar euroluk zarar
Avusturya Tarım Sigortası (Hagelversicherung), bu yıl ülkedeki tarım sektöründe kuraklığın yol açtığı zararın 1 milyar euroya ulaşabileceğini açıkladı. Kurumun Genel Müdürü Kurt Weinberger, rekor sıcaklıklar ve yağışların yetersiz kalmasının “insan kaynaklı iklim değişikliğinin” sonuçları olduğunu belirtti. Kuraklıktan neredeyse tüm tarım ürünleri etkileniyor.
Avusturya tarlalarında yağmur eksikliği yaşanırken, çiftliklerde hayvanların beslenmesi için gerekli yem de giderek azalıyor. Haftalardır devam eden aşırı sıcak ve kuraklık, Avusturya tarımını ciddi bir baskı altında bırakıyor.
Avusturya Tarım Sigortası Genel Müdürü Kurt Weinberger, yaşananları ülke çiftçileri açısından “tarihi bir kuraklık felaketi” olarak nitelendiriyor.
Zararın yaklaşık 1 milyar euroya ulaşabileceği tahmin ediliyor.
Bu, önceki yıllarla karşılaştırıldığında son derece büyük bir artış anlamına geliyor. Weinberger pazartesi günü gazetecilere yaptığı açıklamada, “Son on yılda toplam zarar yaklaşık 2 milyar euro oldu. Bu rakam, karşı karşıya olduğumuz durumun boyutunu gösteriyor” dedi.
Bu tahmin, 18 Ağustos’a kadar yağışların çok düşük kalacağı ve sıcaklıkların yaklaşık 30 derece seviyesinde seyredeceği varsayımına dayanıyor.
Weinberger, “Yüksek sıcaklıklar devam eder ve ağustos sonuna kadar yağış gelmezse zararın boyutu daha da artacaktır” dedi.
“Bu meteorolojik aşırılıklar, Avusturya’da şimdiye kadar görülmemiş kuraklık zararlarına yol açıyor.”
Bazı bölgelerde 15 Haziran 2026’dan bu yana düşen yağış miktarı, son on yıllık ortalamanın yüzde 75 altında kaldı.
Avusturya Tarım Sigortası
Avusturya Tarım Sigortası, hava koşulları ve iklim kaynaklı risklerle ilgilenen uzmanlaşmış bir sigorta kuruluşu.
Şirket Avusturya’nın yanı sıra altı Doğu Avrupa ülkesinde de faaliyet gösteriyor. Bu sayede bölgesel bir risk dağılımı sağlanıyor.
Sigorta şirketi artık yalnızca dolu yağışının neden olduğu zararları değil, çok çeşitli riskleri kapsıyor. Hayvan sigortası da faaliyet alanları arasında bulunuyor. Böylece risk daha geniş bir alana dağıtılıyor.
Şirketin dünya genelinde 36 reasürörü bulunuyor.
Sıcak günlerin sayısı da rekor kırıyor
Sıcaklığın 30 derecenin üzerine çıktığı günlerin sayısı da yeni rekorlara ulaşıyor.
Weinberger’in verdiği bilgilere göre Viyana’da bu yıl şimdiye kadar 42 sıcak gün kaydedildi.
Karşılaştırma yapmak gerekirse, 1980’lerde Viyana’da yılda ortalama yalnızca 9 sıcak gün yaşanıyordu.
Çayırlarda ot kalmadı
Kuraklıktan Avusturya’nın tamamı ve tarım açısından önemli olan tüm ürünler etkileniyor.
Bunlar arasında:
- mısır,
- şeker pancarı,
- kabak,
- soya,
- tahıl,
- çayır ve otlaklar bulunuyor.
En büyük verim kaybı ise çayır ve otlaklarda yaşanıyor.
Weinberger’e göre bu alanlardaki kayıp yaklaşık yüzde 45.
Mısır, soya ve kabakta verim kaybı yaklaşık yüzde 25, tahılda ise yüzde 15 seviyesinde.
Tüm tarım ürünleri birlikte değerlendirildiğinde ortalama verim kaybı yaklaşık yüzde 30.
Çiftçiler ağır baskı altında
Weinberger’in “insan kaynaklı iklim değişikliğinin” sonuçları olarak nitelendirdiği gelişmeler yalnızca tarlaları etkilemiyor.
Özellikle büyükbaş hayvancılıkla uğraşan bazı işletmelerde yem sıkıntısı nedeniyle durum giderek zorlaşıyor.
Hayvanların beslenmesi için yeterli yem bulunamaması durumunda bazı hayvanların planlanandan önce kesilmesi gerekebiliyor.
Bunun yanında çiftçiler üzerindeki psikolojik baskı da büyük.
Weinberger, “Hayvanları için artık yeterli yem bulamayan büyükbaş hayvan yetiştiricileriyle konuştuğunuzda, bunun işletmelerde ne kadar büyük bir psikolojik yük oluşturduğunu görüyorsunuz. Buna ekonomik kaygılar ve geçimlerini sürdürememe korkusu da ekleniyor” dedi.
Tarım alanlarının yüzde 60’ı sigortalı
En azından mali güvence açısından olumlu bir gelişme bulunuyor.
Avusturyalı çiftçilerin risklere karşı sigorta kapsamının görece yüksek olduğu belirtiliyor.
Tarım arazilerinin yaklaşık yüzde 80’i, çayır ve otlakların ise yüzde 40’ı kuraklığa karşı sigortalı.
Bu nedenle zarar gören işletmelerin sigorta kapsamında olmaları halinde tazminat alma konusunda yasal hakları bulunuyor.
Kuraklık daha ne kadar sigortalanabilecek?
Weinberger, “Çiftçiler bu zor durumda ödemeleri hızlı bir şekilde yapacağımıza güvenebilir” dedi.
Sigorta şirketi şu anda zarar tespit çalışmalarını sürdürüyor.
Ancak sıcaklıkların sürekli yükseldiği bir ortamda kuraklık gibi bir riskin gelecekte sigortalanmaya devam edip edemeyeceği sorusu da gündemde.
Weinberger’in bu soruya şimdilik yanıtı net:
“Evet, bugünkü şartlar açısından sigortalanabilir.”
Daha fazla ithalata bağımlılık
Artan verim kayıplarının sonuçları yalnızca çiftçileri ilgilendirmiyor.
Weinberger, bunun bütün toplum açısından sonuçları olacağı konusunda uyarıyor.
Yerli tarımsal üretim düştükçe Avusturya’nın kendi ürettiği gıdanın toplam tüketim içindeki payı da azalacak.
Bu da ülkenin gıda ithalatına daha fazla bağımlı hale gelmesi anlamına geliyor.
Ekoloji ile ekonomi bir arada yürütülmeli
Weinberger’in siyasetçilere yönelik talebi ise Avusturya’nın “ekososyal bir vergi politikası” uygulaması.
Buna göre çalışma üzerindeki vergilerin azaltılması, buna karşılık doğal kaynakların kullanımının daha fazla vergilendirilmesi gerekiyor.
Amaç, kaynakların korunması ve ekonomik dönüşümün mümkün hale getirilmesi.
Weinberger’e göre mevcut sistemde zaman zaman yanlış mesajlar veriliyor.
Örneğin havacılık yakıtı kerosenin vergisel açıdan avantajlı durumda olmasını eleştiren Weinberger, “Bunu artık kimseye açıklayamazsınız” dedi.
Aynı zamanda yolların inşası nedeniyle yaşanan yüksek arazi tüketimini de eleştirdi.
“Yol yapımında bir çılgınlık yaşıyoruz” ifadelerini kullandı.
Hükümet çiftçiler için destek paketi hazırlıyor
Avusturya hükümeti bugün açıklanan zarar rakamlarını yakından takip ediyordu.
Başbakan Christian Stocker (ÖVP) geçen hafta perşembe günü, federal hükümetin eyaletlerle birlikte çiftçiler için bir kuraklık destek paketi hazırladığını açıklamıştı.
Pakette çiftçilerin likidite sorunlarını hafifletecek önlemlerin yanı sıra ortaya çıkan zararların telafi edilmesi de planlanıyor.
Tarım Bakanı Norbert Totschnig (ÖVP), Maliye Bakanlığı’nın Afet Fonu’ndan kaynakların da kullanılabileceğini söyledi.
Tarım Sigortası’nın açıkladığı zarar rakamlarının, verilecek yardımın toplam miktarının belirlenmesinde önemli rol oynayacağı belirtiliyor.
Çiftçilerin uygun tarım sigortalarının primleri için federal hükümet ve eyaletler toplam yüzde 55 oranında prim desteği sağlıyor.
Tarım Bakanlığı’nın verilerine göre bu destek için 2025 yılında yaklaşık 160 milyon euro harcandı.
Bakanlık, önümüzdeki yıllarda bu miktarın önemli ölçüde artmasının beklendiğini açıkladı.
Wifo: Yardımlar herkese aynı şekilde verilmemeli
Wifo tarım ekonomisti Franz Sinabell, geçen hafta destek paketinin herkese aynı şekilde uygulanmaması gerektiği konusunda uyardı.
“Destek paketi, kuraklığa karşı sigorta yaptıran çiftçilerin sonunda kendilerini aptal yerine konmuş hissetmeyecekleri şekilde hazırlanmalı” dedi.
Sinabell ayrıca mevcut kuraklık yılının bazı işletmeler açısından bir felaket olduğunu, ancak bunun bütün eyaletler için aynı ölçüde geçerli olmadığını belirtti.
Federal hükümetin destek paketine ne zaman son şeklini vereceği henüz belli değil.
Avusturya’da çiftçilere yönelik son federal kuraklık yardım paketi 2018 yılındaki kuraklık sırasında hazırlanmıştı.
O dönemde çiftçilere toplam 60 milyon euro ödeme yapılmıştı.
Buna karşılık, o yıl Tarım Sigortası tarafından sigortalanmış kuraklık zararlarının toplamı 230 milyon euronun üzerinde olmuştu.| ©DerVirgül