“Kasada Para Yok” Notu: Viyana’da Görmeye Alışık Olmadığımız Bir Manzara

Viyana’nın 10. bölgesi Favoriten’de, geçici olarak kapalı olduğunu düşündüğüm bir restoranın kapısına asılmış küçük bir kâğıt dikkatimi çekti. Üzerinde yalnızca şu yazıyordu:  

[Kein Geld in der Kasse] – “Kasada para yok!” 

Türkiye’de yaşayanlar için bu cümle yabancı değildir. Özellikle küçük esnaf, uzun yıllardır hırsızlık ve gece yaşanabilecek soygunlara karşı vitrinlerine veya kapılarına bu tür notlar asar. Ama Avusturya’da, hele ki Viyana’da bunu görmek insana ister istemez şu soruyu sorduruyor:  

Acaba şehir değişiyor mu? 

Elbette tek bir nottan yola çıkarak büyük sonuçlar çıkarmak doğru olmaz. Ancak son yıllarda ülkenin en büyük ilçesi Favoriten’de yaşanan gelişmeler de görmezden gelinemez. Basına yansıyan çok sayıda market, büfe, restoran ve küçük işletme soygunu, artan gasp olayları ve özellikle Reumannplatz çevresindeki güvenlik tartışmaları, bölgenin uzun süredir kamuoyunun gündeminde olmasına neden oldu. 

Bugün birçok esnaf güvenlik kamerası taktırıyor, kasasında mümkün olduğunca az nakit bulunduruyor ve iş yerini kapatırken ekstra önlemler alıyor. “Kasada para yok” notu da aslında bu önlemlerden biri. Ama bu notun asıl anlamı, içeride para olmamasından çok, “Lütfen hırsızlık yapmayın; alacağınız bir şey yok.” mesajıdır. 

Avusturya uzun yıllar boyunca Avrupa’nın en güvenli ülkelerinden biri olarak gösterildi. İnsanlar gece rahat yürüyebiliyor, küçük işletmeler kendilerini sürekli tehdit altında hissetmiyordu. Elbette suç hiçbir zaman sıfır olmadı. Ancak bugün esnafın kapısına Türkiye’de alışık olduğumuz güvenlik uyarılarını asmaya başlaması, birçok kişide doğal olarak bir değişim hissi uyandırıyor. 

Burada sorulması gereken soru şu değildir: “Favoriten güvensiz mi?” 

Asıl soru şudur: 

Esnaf neden böyle bir uyarıya ihtiyaç duyuyor? 

Çünkü güvenlik sadece resmi suç istatistiklerinden ibaret değildir. İnsanların kendilerini ne kadar güvende hissettikleri, günlük hayatlarını nasıl planladıkları ve hangi önlemleri almak zorunda kaldıkları da güvenlik algısının önemli bir parçasıdır. 

Favoriten hâlâ binlerce insanın huzur içinde yaşadığı, çalıştığı ve alışveriş yaptığı büyük bir ilçedir. Ancak son yıllarda yaşanan olaylar nedeniyle güvenlik tartışmalarının arttığı da inkâr edilemez. 

Belki de bir restoranın kapısındaki “Kasada para yok” notu, tek başına büyük bir haber değildir. 

Ama bazen küçük bir kâğıt, bir şehrin değişen ruh hâlini anlatmaya yeter.| ©DerVirgül